REKLI SU 2018-02-05T16:43:13+00:00

Nebojša Milenković

Forme kao prostori (za) razmišljanja

Još od trenutka kad je početkom prošlog veka (1913) Dišan konceptualizovao praksu uvođenja predmeta (iz) svakodnevne upotrebe u korpus/kontekst umetnosti ― diskusije na temu odnosa između (svakodnevnih) predmeta sa jedne, odnosno tela/dela sa druge strane, nimalo ne gube na svojoj aktuelnosti. Među poglavljima te ― uvek aktuelne i nikad do kraja ispričane priče ― nalazi se i slikarski opus Milana Nešića, koji prisustvo materije (materijala) na crtežima i platnima koje radi uvodi već sa svojim ranim, studentskim radovima.
Sam Nešić svoja platna radije naziva radovima nego slikama (Namerno se ograđujem od reči “slikarstvo” jer smatram da sam malo toga “naslikao”), na ovaj način naglašavajući upravo manuelni momenat, tačnije niz momenata koji podrazumevaju kombinovanje, apliciranje, lepljenje, kolažiranje,…, koji njegove slike približava kategoriji trodimenzionalnih (vizuelnih) objekata. Locirane u međuprostoru između slika i radova, ali i između slike i slikarstva ― Nešićeve vizuelne strukture, mentalne i fizičke/fizikalne propozicije i vežbe, ili, jednostavno rečeno, slike-objekti u formi vizuelnog dnevnika svedoče upravo o umetnikovoj (umetničkoj) svakodnevici kao dominantnoj “temi” i karakteristici ove umetnosti. Dnevnički karakter ovih slika-znakova akcentovan je činjenicom da na većini radova Nešić ispisuje i datume njihovog nastanka. Pri tom on ne prikazuje (još manje opisuje) svakodnevicu ― već istu, najpreciznije rečeno, registruje. Na ovaj način (trajno) memorisani, datumi nastanka Nešićevih slika prevazilaze sami sebe ― istovremeno funkcionišući kao njihovi naslovi ali, podjednako, i kao intimni dnevnički zapisi.
Opredeljujući se za strategiju malih pomaka, opus Milana Nešića predstavlja kontinuirano kretanje i stalno nadograđivanje (gomilanje, svođenje, pročišćavanje, akumuliranje, …) stilskog (formalnog) obrasca koji je ovom slikaru već obezbedio široku prepoznatljivost što samo po sebi uopšte nije mali domet.
.

Tamara Đorđević

Na granici: Između fovističke apstrakcije i „slikarskog dadaizma“

Milan Nešić je umetnik koji nikada nije napustio slikarski mediji kao osnovno sredstvo svog umetničkog izraza. Njegova likovna istraživanja temelje se na promišljanju kriterijuma uspostavljenih unutar koncepcija likovne forme čak i onda kada je eksperimentalnim pristupom korišćenim materijalima dovodio u pitanje njene granice ili kada je tendeciozno išao izvan ustanovljena pravila. Ipak, Nešića interesovanja utelovljena u slikarskom opusu sticajem okolnosti nisu pozicionirala izvan okvira savremene scene vizuelnih umentosti budući da je periodično prisutan na najznačajnijim manifestacijama koje nude uvide u savremenu umetničku praksu.
Najnoviju seriju radova Milana Nešća u poređenju sa dosadašnjim opusom odlikuje diskretnije prisustvo ready made objekata koji se u statusu trodimenzionalnih elemenata integrišu u sliku. Slučajnost i bezinteresnost bili su osnovna načela pri izboru objekata za svakondevnu upotrebu. Oni se više ne nameću kao samostalni objekti kako bi se drskim prisustvom suprotstavljali samoj definiciji slike koja je ravna, dvodimenzionalna ploha, već sada predstavljaju „maskiraniji“ element koji se ne nameće na način da podseća na prelom između vizuelnih i likovnih umetnosti, između predadaističkih i dadaističkih umetničkih pra`ksi.
S druge strane, Nešić u najnovijoj seriji slika razvija jednu vrstu dadaističke prakse unutar samog slikarstva. Naime, Marsel Dišan je govorio o tome da njegovi ready made artefakti imaju polazište i u promišljanju samog slikarskog postupka kada slikar koristi industrijske boje. Te industrijske boje i ostala sredstva od kojih je načinjena slika jesu već postojeći proizvodi. Kada Nešić koristi slikarske uljane boje on ih tretira na isti način na koji bira već proizvedene oblike. On koristi one boje koje su mu na dohvat ruke, nezavisno od njihove kolorističke vrednosti. Prevaga crteža u odnosu na boju samo podcrtava sekundarni karakter kolorita uprkos tome što je kolorit Nešićevih slika intenzivan, svež i tonski uravnotežen.
Na prvi pogled bi se moglo reći da ižložene slike nalaze referencu u nekoj od fovističkih apstraktnih kompozicija Kleovog rada. No, čini se da Nešićeve slike nisu slike slikara već slike dadaiste koji se vraća slici..

Sanja Kojić Mladenov

Slika-prostor, proces, znak

Posle više stoleća dominacije slikarstva, tehnološke inovacije, naučna dostignuća, kao i brzina života su u 20. veku dovele do preispitivanja prirode i mogućnosti ovog medija u okviru novog društvenog sistema. Slikarstvo je neprekidno trajalo i razvijalo se tokom 20. veka, koristeći različite mogućnosti svog formalnog jezika, ali je intenzitet njegovog prisustva bio različit. Posle krize slikarstva u sedamdesetim godinama u kojima dolazi do pojave dematerijalizacije umetničkog predmeta i konceptualne umetnosti, sledila je ekspanzija slike u osamdesetim kroz transavangardu i neoekspresionizam. Danas ono koegzistira zajedno sa drugim vizuelnim medijima među kojima većinu čine oni čija je pojava direktna posledica statičkih i pokretnih tehnoloških saznanja (fotografija, video, digitalna umetnost…).

«Slikarstvo svoja svojstva ne deli ni sa jednim drugim medijem, što znači da ne može da se podudari, a pogotovo ne može da se zameni ni sa jednim drugim izražajnim sredstvom»[1]. «Na konkretnoj fizičkoj površini slike – načelno rečeno – sve je moguće i sve je dozvoljeno, od uživanja u slikanju uz obilje slikarske materije do asketskog odbacivanja svega što se u slici čini dodatnim, preteranim i suvišnim[2]». To su neki od razloga zbog kojih se danas mnogi mladi umetnici odlučuju za istraživanja isključivo u ovom mediju. Među njima je i Milan Nešić koji je posle završenih studija slikarstva na Akademiji umetnosti u Novom Sadu veoma aktivno nastavio da koristi ovaj manuelni izvođački postupak i pored mogućnosti koje pružaju novi mediji.

Nešićevo slikarstvo proističe iz sasvim intimnih pobuda i u sebi sadrži dubinske iracionalne impulse, ali i svesnu, racionalnu, praktičnu proveru njegovih saznanja o samoj prirodi medija slikarstva i mogućnostima koje ono pruža. Slika je njegova spoznaja o tome šta je slikarski prostor, šta je slikovno polje, kako se ono izgrađuje od strane slikara i kako se percipira od strane gledaoca. Njegovo slikarstvo svojim finim referencama i skrovitim aluzijama na istorijske prakse ovog medija i na svojstva rada drugih slikara, kao i svojom težnjom ka stvaranju slika-objekata, odgovara duhu modernog vremena i savremenom traganju za odgovorom na pitanje šta može danas da bude slika kao autonomni umetnički entitet.

 

Slika-prostor

Potreba za produbljivanjem dvodimenzionalne ravni slike, nagnala je Nešića da medij slikarastvo proširi shvatanjem slike kao objekta. Koncept građenja slike, predmetima ili entitetima sa svojim sopstvenim postojanjem, nisu eho ili imitacija spoljašnjeg sveta već njegova re-kreacija na nezavisan način, bez težnje ka reprezentativnosti slike. Postupkom srodnim tehnici kolaža-asamblaža Nešić upotrebljava različite nađene predmete i inkorporira ih u telo slike. Odbačeni predmeti, produkti potrošačkog društva (delovi odeće, ofingeri, kišobrani, savremena ambalaža, krpe, letvice..)  tako postaju doslovni i pronađeni materijal za umetnički čin. Ovi urbani otpadci su povezani sa našim svakodnevnim životom, identifikujemo ih bez napora jer su oni deo iskustva materijalnog sveta koj nas okružuje, most između naše uobičajene percepcije i umetničke kreacije koju nam prezentuje umetnik

[1] K. Grinberg (C. Greenberg)

[2] J. Denegri, Slikarstvo postoji, u Slikarstvo, Konkordija, Vršac, 2003.

Povratak na sajt